Nowoczesne samochody z silnikami Diesla oraz coraz częściej także jednostkami benzynowymi wyposażone są w czujniki tlenków azotu (NOx). To niewielkie elementy, które mają kluczowe znaczenie dla spełnienia norm emisji spalin. Ich awaria może prowadzić nie tylko do wzrostu emisji, ale również do ograniczenia mocy silnika, a w konsekwencji – do kosztownej naprawy. Jak wygląda diagnostyka czujników NOx i gdzie najczęściej pojawiają się problemy? Na to i inne pytania odpowiada Tomasz Hurt, ekspert marki Delphi.

Dlaczego czujniki NOx się psują?

Czujniki NOx pracują w wyjątkowo trudnych warunkach – w układzie wydechowym, gdzie panuje wysoka temperatura i obecne są zanieczyszczenia. W połączeniu z faktem, że ich konstrukcja jest dość skomplikowana, powoduje to dużą podatność na awarie.

– Czujniki NOx nie mają łatwego życia. Są narażone na ekstremalne temperatury i działanie spalin, które często zawierają resztki oleju czy sadzy. W praktyce to sprawia, że psują się stosunkowo często, a ich wymiana jest kosztowna – wyjaśnia Tomasz Hurt.

Objawy awarii czujnika NOx

Usterka czujnika zwykle objawia się zapaleniem kontrolki „check engine” lub komunikatem o błędzie układu wydechowego. W wielu pojazdach włącza się także tryb awaryjny z ograniczoną mocą silnika, co uniemożliwia normalną jazdę.

– Kierowca zwykle zauważa spadek mocy i zwiększone zużycie paliwa. Zdarza się, że w samochodzie z aktywnym SCR-em system w ogóle blokuje możliwość dalszej jazdy, jeśli sygnał z czujnika NOx nie jest prawidłowy – podkreśla ekspert Delphi.

Wypowiedzi eksperta pochodzą z programu MotoFocus TV. Cały odcinek dostępny na platformie YouTube.

Diagnostyka – od czego zacząć?

Podstawowym błędem jest pochopne stwierdzenie, że skoro pojawił się kod błędu NOx, to wystarczy wymienić czujnik. Tymczasem przyczyna może leżeć w wielu innych miejscach, m.in. w instalacji elektrycznej czy samym układzie wydechowym.

– Zanim wymienimy czujnik, trzeba sprawdzić instalację: przewody, złącza i stan wtyczek. Często to właśnie one są winne, a nie sam czujnik. Warto też sprawdzić, czy sterownik ma aktualne oprogramowanie – zdarzało się, że problem rozwiązywał sam update – zaznacza Hurt.

Naprawa czy wymiana?

Na rynku pojawiają się oferty regeneracji czujników NOx, ale w praktyce skuteczność takich działań bywa ograniczona. Sam element pomiarowy jest bardzo wrażliwy i trudno przywrócić mu fabryczne parametry.

– O ile naprawa wiązki czy złącza ma sens, o tyle „regeneracja” samego czujnika jest wątpliwa. W większości przypadków jedynym skutecznym rozwiązaniem jest wymiana na nowy element – podsumowuje ekspert Delphi.

Czujniki NOx to niewielkie, ale niezwykle istotne elementy nowoczesnych układów oczyszczania spalin. Ich awaria niemal zawsze oznacza problemy nie tylko z emisją, ale i z normalną eksploatacją pojazdu. Dlatego właściwa diagnostyka – obejmująca nie tylko sam czujnik, lecz także okablowanie i sterownik – jest kluczowa, zanim zapadnie decyzja o kosztownej wymianie.