Czujnik cofania to niewielki podzespół montowany w każdym współczesnym samochodzie. O jego istnieniu kierowca dowiaduje się, kiedy dojdzie do jego awarii albo kiedy mechanik zapomni go podłączyć po wymianie sprzęgła. Dlatego w niniejszym artykule przyjrzymy się temu czujnikowi i jego awariom.

Z artykułu dowiesz się:

• Co to jest czujnik cofania, czujnik biegu wstecznego, przełącznik żarówki cofania i jakie ma funkcje?
• Gdzie jest zamontowany czujnik cofania w samochodach ze skrzynią manualną i automatyczną?
• Jak działa czujnik cofania w samochodach elektrycznych BEV?
• Jakie są objawy awarii czujnika żarówki cofania i dlaczego czujnik cofania się psuje?

Co to jest czujnik cofania / czujnik żarówki cofania?

To niewielki podzespół, który w starszych samochodach aktywuje i dezaktywuje żarówkę cofania. W nowszych autach czujnik biegu wstecznego ma nieco więcej zadań. Po jego załączeniu zaczyna działać żarówka cofania oraz dodatkowe wyposażenie auta, takie jak:

• Kamera cofania;
• Tylne czujniki parkowania;
• Dodatkowe światło cofania (montowane w wielu autach dostawczych i ciężarowych, ale nie tylko);
• Buzzer generujący przerywany sygnał dźwiękowy podczas cofania (także montowany przede wszystkim w autach dostawczych i ciężarowych, choć może być zintegrowany z żarówką i montowany w samochodach osobowych).

Jak działa czujnik cofania w samochodach z manualną skrzynią biegów?

W samochodach z manualną skrzynią biegów stosuje się czujnik elektromechaniczny. We wnętrzu czujnika zamontowany jest układ mechaniczny. Po jego wciśnięciu zostaje zamknięty obwód elektryczny, który jest doprowadzony do czujnika za pomocą przewodu z wtyczką.

• Kierowca wybiera bieg wsteczny za pomocą dźwigni zmiany biegów.
• Drążek zmiany biegów przekazuje ruch na wybierak zmiany biegów.
• Nacisk ze strony wybieraka powoduje wciśnięcie elementu mechanicznego w czujniku biegu wstecznego.
• Zamknięcie obwodu elektrycznego powoduje, że prąd zaczyna płynąć do żarówki cofania, kamery cofania, czujników cofania, buzzera itd.

W zdecydowanej większości aut czujnik jest przykręcony na gwint do obudowy skrzyni biegów. Dzięki temu jego wymiana jest prosta. Wystarczy odłączyć wtyczkę elektryczną z zabezpieczeniem, a następnie odkręcić czujnik za pomocą klucza.

Dostęp do czujnika może być możliwy po otwarciu maski, choć są też auta, które należy unieść na podnośniku, aby uzyskać dostęp do czujnika. Czujnik dobrego, europejskiego producenta kosztuje od 20 do 40 zł.

W których autach z manualną skrzynią biegów wymiana czujnika biegu wstecznego jest skomplikowana?

W niektórych pojazdach producenci zamontowali czujnik biegu wstecznego we wnętrzu skrzyni biegów.

Przez to aby wymienić czujnik, trzeba zdemontować skrzynię biegów (zaleca się też wymienić olej przekładniowy). Oznacza to ogromny wzrost kosztów wymiany i czasu naprawy.

Przykładowe auta, gdzie czujnik jest zamontowany wewnątrz skrzyni biegów, to:

• Subaru Impreza z lat 1990 – 2010
• Subaru Forester z lat 1990 – 2010
• BMW Seria 3 E46
• BMW Seria 3 E90

Jak działa czujnik żarówki cofania w samochodach z automatyczną skrzynią biegów?

W starszych samochodach z automatyczną skrzynią biegów stosowano takie samo rozwiązanie jak w przypadku skrzyń manualnych. Czyli czujnik mechaniczno-elektryczny, uruchamiany za pomocą wybieraka skrzyni biegów.

W nowszych samochodach sytuacja uległa skomplikowaniu. Czujnik lampy cofania może być zintegrowany z czujnikiem pozycji skrzyni biegów Transmission Range Sensor (TRS). TRS jest zamontowany wewnątrz skrzyni, a do tego może być bardzo drogi.

Dlaczego czujnik biegu wstecznego się psuje?

Najczęstsze powody to:

• Zużycie mechaniczne w autach z większymi przebiegami, co prowadzi do uszkodzenia styków elektrycznych, osłabienia sprężyny a także zablokowania całego mechanizmu;
• Korozja, głównie na skutek wilgoci, która powoduje rdzewienie styków elektrycznych;
• Uszkodzenie wtyczki (zaśniedzenie blaszek) albo przerwanie przewodu elektrycznego;
• Opiłki metalu powstające na skutek ścierania się mechanicznych elementów skrzyni biegów, mogą wniknąć do wnętrza czujnika i zanieczyścić go, powodując niewłaściwe działanie;

Jak rozpoznać awarię czujnika biegu wstecznego?

Żarówka cofania jest sprawna, nie doszło do przepalenia bezpiecznika, ale żarówka, kamera cofania i czujniki parkowania nie działają. Jak szybko sprawdzić czujnik biegu wstecznego? Wystarczy odpiąć od niego wtyczkę i połączyć w niej styki, używając kawałka drutu. Jeśli po zrobieniu tego żarówka cofania się zapali i zaczną działać kamera cofania i czujniki parkowania, można mieć pewność, że winnym awarii jest czujnik.

Jak działa czujnik żarówki cofania w samochodach elektrycznych BEV?

We współczesnym samochodzie elektrycznym jest stosowana jednobiegowa skrzynia redukcyjna. Jednak nie ma w niej biegu wstecznego. Aby auto elektryczne mogło pojechać do tyłu, wystarczy zmienić w nim biegunowość prądu. Silnik elektryczny zaczyna obracać się w drugą stronę.

Jak działa czujnik żarówki cofania w samochodach Tesla? W amerykańskich autach nie ma już mechaniczno-elektrycznego czujnika. W starszych Teslach kierowca zmieniał kierunek jazdy za pomocą dźwigni mechanicznej. W nowszych służy do tego ekran dotykowy, gdzie kierowca musi przesunąć pasek trybu jazdy.

Sygnał z dźwigni (z przełącznika elektronicznego) albo z ekranu jest przekazywany do centralnego komputera auta. Centralna jednostka sterująca wysyła wówczas zasilanie do tylnej lampki cofania i czujników parkowania, a także może aktywować kamerę cofania i inne układy.